Rolpatronen in recente kinderboeken: de stand van zaken

In veel verkochte en geleende kinderboeken (2015-2016) komen nog steeds veel stereotypen voor, blijkt uit onderzoek naar rolpatronen in kinderboeken (Sterre van Putten, Universiteit Leiden, 2017).

Een paar bevindingen die naar voren komen:

  • Er zijn veel meer mannelijke hoofdpersonen en overige figuren dan vrouwelijke.
  • Vrouwen en mannen (of meisjes en jongen) spelen deels verschillende rollen, waarbij bij vrouwelijke figuren meer nadruk op ‘pro-sociaal gedrag’ en uiterlijk wordt gelegd, terwijl bij mannelijke figuren fysieke kracht wordt benadrukt.
  • Mannen vervullen meer verschillende beroepen dan vrouwen, en de beroepen zijn vaak stereotype ingevuld, waarbij vrouwen meer ondersteunende beroepen uitoefenen en mannen (ook) leidinggevende posities.
  • Het huishouden is nog vooral een zaak van vrouwen, terwijl mannen klussen. Moeders worden voorgesteld als serieus en streng, terwijl vaders vaker de grappenmakers zijn.

Van Putten stelt dat kinderen door de beelden die ze steeds zien terugkomen conclusies kunnen trekken over de waarde van vrouwen en mannen (Wie is belangrijk? Wie is interessant?) en over gepaste en niet-gepaste activiteiten voor vrouwen en mannen. De keuzes die ze maken kunnen door de beelden die steeds terugkomen in kinderboeken worden beïnvloed. Tegelijkertijd stelt ze dat meer onderzoek nodig is naar de relatie tussen wat kinderen lezen in boeken en hoe ze zich gedragen.

Van Putten deed dit onderzoek in vervolg op eerder onderzoek door Zo-ook, naar veel geleende en verkochte boeken in 2012-2013. Ze concludeert dat er in de tussenliggende periode weinig veranderd is. Met het code-systeem dat ze ontwikkelt heeft, zou het onderzoek jaarlijks of tweejaarlijks herhaald kunnen worden, om trends en ontwikkelingen in kaart te brengen.

Geef een reactie